سوال ۵۱ · فیزیک
کنکور ریاضی ۱۴۰۴ نوبت اول · سوال ۵۱ · کلید رسمی سازمان سنجش
فیزیک · فیزیک ۳ (ریاضی) · فصل ۲: دینامیک و حرکت دایرهای
نیروی خالص به جسمی به جرم شتاب و به جسمی به جرم شتاب میدهد. اگر این نیرو به جسمی به جرم وارد شود، شتاب آن چند متر بر مربعثانیه میشود؟
نمایش پاسخ و پاسخ تشریحی
پاسخ درست: گزینهٔ ۱ (کلید رسمی سازمان سنجش)
پاسخ تشریحی
طبق قانون دوم نیوتون، بزرگی شتاب از رابطهٔ به دست میآید؛ بنابراین برای نیروی خالص یکسان، هرچه جرم بیشتر باشد، شتاب کمتر است (فیزیک ۳ (ریاضی)، صفحهٔ ۳۲).
گام اول: قانون دوم نیوتون را برای دو جسم مینویسیم:
پس نسبت جرمها برابر است با:
بنابراین است.
گام دوم: جرم جسم جدید را برحسب جرم اول به دست میآوریم:
گام سوم: چون همان نیروی خالص به جرمی دو برابر جرم اول وارد میشود، شتاب نصف شتاب جسم اول خواهد بود:
نکته: باید ابتدا تفاضل جرمها را پیدا کنیم؛ کمکردن مستقیم شتابها درست نیست.
پاسخ: گزینهٔ ۱
چرا گزینههای دیگر نادرستاند
- گزینهٔ ۲: ممکن است با کمکردن شتابهای دادهشده، یعنی ، به این گزینه برسید؛ اما تفاضل جرمها به معنای تفاضل شتابها نیست، زیرا در نیروی خالص ثابت، شتاب با جرم نسبت وارون دارد.
- گزینهٔ ۳: ممکن است نسبت جرمها را درست بیابید، اما بهاشتباه برای شتاب جدید بنویسید . جرم جدید دو برابر جرم اول است، نه برابر آن؛ پس این ضریب مبنای درستی ندارد.
- گزینهٔ ۴: ممکن است میانگین جرمها را با تفاضل آنها اشتباه بگیرید و شتاب را نیز با میانگینگیری حساب کنید. شتاب با جرم رابطهٔ خطی ندارد و باید از به دست آید.
راهنمایی قدمبهقدم (پیش از دیدن پاسخ)
- قانون دوم نیوتون را به یاد بیاورید: وقتی نیروی خالص ثابت است، شتاب و جرم نسبت وارون دارند.
- برای دو جسم بنویسید و از نسبت شتابهای دادهشده، نسبت به را پیدا کنید.
- از رابطهٔ نتیجه بگیرید جرم جدید است؛ سپس قانون دوم نیوتون را برای جرم جدید با حالت جسم اول مقایسه کنید.